Roofs 2009-06-12 Trek altijd aan de bel

Waar dient een dakdekker rekening mee te houden bij het accepteren van de ondergrond? Op dat moment neemt hij immers de verantwoordelijkheid voor die ondergrond, en dat is iets dat hem bij problemen duur kan komen te staan. Dies Siegers van het Utrechtse advocatenbureau Van Bladel Advocaten zet de aandachtspunten uiteen.

 

Van Bladel Advocaten is gespecialiseerd in arbeidsrecht en bouwrecht. Het bureau is in 2005 door Etienne van Bladel opgericht, die mede vanwege zijn promotieonderzoek ruime ervaring heeft opgedaan in het bouwrecht en aanverwante disciplines. Momenteel heeft het advocatenkantoor drie medewerkers, waaronder Dies Siegers, die in bouwrechtzaken zowel opdrachtgevers als aannemers bijstaat. Zij vertelt dat de laatste jaren een opvallende stijging van het aantal arbitragezaken is waar te nemen: de claimcultuur heeft ook in Nederland voet aan de grond gezet. Met de verminderde economische omstandigheden verwacht zij een verdere stijging van het aantal arbitragezaken, omdat men minder geneigd zal zijn elkaar tegemoet te komen en financieel het onderste uit de kan wil. Dit kan oplopen tot enorme bedragen, omdat niet alleen de daadwerkelijke schade, maar soms ook de gevolgschade (bijvoorbeeld: schade aan het interieur, of het stilleggen van de productie) op de dakdekker kan worden verhaald. Hoe kan nu de dakdekker voorkomen dat hij bij problemen aansprakelijk wordt gesteld voor fouten die hij niet zelf heeft gemaakt?

 

Waarschuwen
Over wat voor gevallen hebben we het dan? Siegers noemt een voorbeeld dat in de praktijk heeft gespeeld, waarbij de spanten van een dak niet juist waren aangebracht en de dakdekker die hierop zijn dakbedekking heeft aangebracht werd later – volgens de arbiters terecht - aansprakelijk gesteld voor de totale schade die als gevolg hiervan was ontstaan. Bij een andere casus was de folie op een prefab dakelement ter plaatse van de bevestigingen gaan scheuren. Hier werd de dakdekker hellend dak in eerste instantie door de opdrachtgever aansprakelijk gesteld voor de schade; maar deze werd in het ongelijk gesteld.

“Wij komen altijd pas in beeld als het kwaad al is geschied,” aldus Siegers. “De problemen kunnen al voor een groot deel worden voorkomen door in de precontractuele fase de verschillende verantwoordelijkheden duidelijk te bespreken en vervolgens vast te leggen. Belangrijk is dat de verantwoordelijkheid wordt beperkt tot datgene wat men doet: een dakdekker kan dus niet garanderen dat het dak niet lekt, als hij niet de enige is die op het dak heeft gewerkt. Dit lijkt voor de hand te liggen, maar in de praktijk gaat men hier bij het verstrekken van garanties wel eens de mist mee in. Mijn ervaring is dat met name onderaannemers zich dikwijls veel te weinig realiseren welke risico’s ze zich op de hals halen.”

Voorts is het belangrijk dat de dakdekker eventuele onregelmatigheden altijd meldt. Siegers: “Ook bij twijfel: trek altijd aan de bel. Doe dit altijd schriftelijk, en stop een afschrift hiervan in het bouwdossier, zodat dit altijd terug is te vinden. Formeel dient dit per aangetekende brief te gebeuren, maar een e-mail geldt ook als schriftelijk bewijs. Bij een eventuele arbitragezaak wordt altijd bekeken of de dakdekker had kunnen weten dat er iets niet in orde was, en zo ja, of hij in dat geval heeft gewaarschuwd. De dakdekker heeft in deze gevallen een waarschuwingsplicht. Ons advies is dus dat men beter een keer teveel kan hebben gewaarschuwd, dan een keer te weinig.”

 

Zonneklaar
Siegers vervolgt: “Bij de bepaling van de schuldvraag wordt uitgegaan van het specialisme van de dakdekker: had hij kunnen weten dat er iets niet klopte? Het begrip ‘zonneklaar’ wordt hier nogal eens voor gebruikt: het moet voor de dakdekker ‘zonneklaar’ zijn dat er iets niet klopt. In de casus waarbij lekkage is ontstaan door de gescheurde folie op het prefab dakelement is de dakdekker uiteindelijk vrijgesteld van enige aansprakelijkheid, omdat het voor de dakdekker niet ‘zonneklaar’ was dat de folie ter plaatse van de bevestigingen zou kunnen gaan lekken. Hij hoefde daarvoor dus niet te waarschuwen. Het is in dit geval wel denkbaar dat de fabrikant van de prefab dakelementen aansprakelijk kan worden gesteld voor de schade.”

Er zijn ook gevallen bekend waarbij de architect aansprakelijk werd gesteld omdat het ontwerp te kritisch was en te weinig rekening hield met de (on)mogelijkheden van de materialen en systemen die op het dak worden aangebracht. Een architect kan bijvoorbeeld een dakhelling te flauw hebben ontworpen om de gekozen dakpannen aan te kunnen brengen.

Siegers: “Maar ook hier geldt weer: kon de dakdekker dit weten? En zo ja, heeft hij tijdig gewaarschuwd? Zowel in nieuwbouw als in renovatie wordt de dakdekker geacht zich ervan te hebben vergewist of de ondergrond en de voorgeschreven materialen werkbaar zijn. Als hij de ondergrond accepteert, is hij er in principe ook voor verantwoordelijk en kan hij aansprakelijk worden gesteld voor eventuele tekortkomingen – tenzij hij dus tijdig heeft gewaarschuwd bij onregelmatigheden, of tenzij er in de aanbesteding andere afspraken zijn gemaakt. Als na de waarschuwing alsnog wordt besloten door te werken, dient de dakdekker in principe te weigeren het werk uit te voeren; tenzij zwart op wit is gesteld dat de dakdekker niet aansprakelijk zal worden gesteld voor eventuele schade die uit de geconstateerde tekortkoming voortkomt. Een dakdekker die meer verantwoordelijkheid naar zich toe trekt door bijvoorbeeld al in het voortraject mee te beslissen over de gekozen oplossing, moet dan ook goed weten waar hij mee bezig is. Als zo’n oplossing dan mislukt kan hij aansprakelijk zijn omdat hij de oplossing (mede) heeft aangedragen. ”

Arbitrage
Wat voor de ene dakdekker gesneden koek is, is voor de andere abracadabra. Toch mag aangenomen worden dat een professionele dakdekker over een bepaalde basiskennis over het dak beschikt. Wie bepaalt wat voor een dakdekker ‘zonneklaar’ is? Siegers: “Dat blijft mensenwerk. De ene arbiter zal daar anders over oordelen dan de andere. De Raad van Arbitrage bestaat uit leden-deskundigen en leden-juristen. Het komt geregeld voor dat een arbiter terplekke een kijkje neemt om zich een oordeel over de situatie te kunnen vormen. De rechter heeft bovendien de bevoegdheid een onafhankelijke deskundige aan te stellen. Op deze manier wordt getracht tot een zo evenwichtig mogelijke besluitvorming te komen. Wel geldt dat een gespecialiseerd bedrijf meer kennis van zaken zal worden toegedicht dan een ‘eenvoudige’ dakdekker.”

“Het is dus eigenlijk een heel helder verhaal,” besluit Siegers. “Van tevoren dienen de verschillende verantwoordelijkheden goed te worden vastgelegd, waarbij belangrijk is dat de dakdekker niet méér verantwoordelijkheid neemt dan hij gezien zijn werkzaamheden waar kan maken. Indien een dakdekker signaleert dat een andere bouwpartij een technisch onjuiste oplossing heeft gekozen, dient hij dit altijd (schriftelijk) te melden. Indien dan toch nog wordt doorgewerkt, moet schriftelijk worden vastgelegd dat de dakdekker daarvoor geen aansprakelijkheid accepteert. Maar beter is het te voorkomen dat er schade ontstaat en dat kan betekenen dat een dakdekker soms zal moeten weigeren het werk uit te voeren tot de ondergrond bouwkundig juist is uitgevoerd. Dat geldt vooral in gevallen waarin het voortbouwen een levensgevaarlijke situatie zou opleveren.”

Wilt u deze tekst in opgemaakte vorm lezen met foto's, klik dan deze link aan, dan ontvangt u de tekst in een PDF bestand



Deze website wordt mede mogelijk gemaakt door:

Leveranciernaam